Trang chủ Bệnh lý Xuất huyết tiêu hóa
🩺

Xuất huyết tiêu hóa

Thông tin tổng quan về bệnh Xuất huyết tiêu hóa

Tổng quan bệnh xuất huyết tiêu hóa

Định nghĩa
Xuất huyết tiêu hóa là tình trạng chảy máu xảy ra trong lòng ống tiêu hóa từ thực quản đến hậu môn, gồm xuất huyết tiêu hóa trên và dưới.
Đối tượng
Mọi lứa tuổi, đặc biệt người có bệnh lý về dạ dày, tá tràng, gan hoặc dùng thuốc chống đông, chống viêm lâu ngày.
Chẩn đoán
Khám lâm sàng, nội soi tiêu hóa, xét nghiệm máu, phân tích chức năng đông máu và các xét nghiệm hình ảnh hỗ trợ.
Tiên lượng
Phát hiện và điều trị sớm giúp giảm nguy cơ tử vong, hạn chế biến chứng và cải thiện chất lượng cuộc sống.

Phân loại bệnh

Xuất huyết tiêu hóa trên

Chảy máu từ thực quản, dạ dày hoặc tá tràng; thường do loét dạ dày, giãn tĩnh mạch thực quản.

Xuất huyết tiêu hóa dưới

Chảy máu từ ruột non, đại tràng hoặc trực tràng; nguyên nhân gồm polyp, viêm loét hoặc ung thư.

Xuất huyết do rối loạn đông máu

Chảy máu kéo dài hoặc nặng do rối loạn đông máu hoặc dùng thuốc chống đông.

Xuất huyết do tổn thương mạch máu

Các tổn thương mạch máu như dị dạng mạch máu, viêm mạch gây chảy máu tiêu hóa.

Triệu chứng

Nôn ra máu
Có thể là máu đỏ tươi hoặc máu đen dạng bã cà phê, thường gặp trong xuất huyết tiêu hóa trên.
Đi ngoài phân đen
Phân màu đen, hôi thối do máu chảy tiêu hóa bên trên được tiêu hóa.
Đi ngoài ra máu tươi
Máu đỏ tươi lẫn trong phân, thường gặp trong xuất huyết tiêu hóa dưới.
Đau bụng
Đau vùng bụng liên quan đến nguyên nhân gây xuất huyết như loét hoặc viêm.
Mệt mỏi, chóng mặt
Do mất máu nhiều gây thiếu máu và giảm thể tích tuần hoàn.
Hạ huyết áp, tụt mạch
Dấu hiệu sốc mất máu trong trường hợp chảy máu nặng.
Da tái nhợt
Biểu hiện của thiếu máu do mất máu kéo dài hoặc nhiều.

Yếu tố nguy cơ

Loét dạ dày - tá tràng
Nguy cơ chảy máu cao do vết loét ăn sâu vào mạch máu.
Cao
Xơ gan, giãn tĩnh mạch thực quản
Tăng áp lực tĩnh mạch cửa gây vỡ tĩnh mạch, chảy máu nặng.
Cao
Dùng thuốc kháng viêm, chống đông
Thuốc NSAIDs, aspirin, warfarin làm tăng nguy cơ chảy máu tiêu hóa.
Trung bình
Tuổi cao
Người lớn tuổi có nguy cơ cao do tổn thương mạch máu và bệnh lý kèm theo.
Trung bình
Viêm đại tràng, polyp đại tràng
Các tổn thương này có thể gây chảy máu tiêu hóa dưới.
Trung bình
Rối loạn đông máu
Bệnh lý hoặc thuốc làm giảm khả năng cầm máu.
Cao

Biến chứng

Sốc mất máu

Chảy máu nhiều dẫn đến tụt huyết áp, suy tuần hoàn, nguy hiểm đến tính mạng.

Thiếu máu nặng

Gây mệt mỏi, suy giảm chức năng các cơ quan do giảm oxy mô.

Nhiễm trùng

Nguy cơ nhiễm trùng sau can thiệp điều trị hoặc do biến chứng loét.

Tái phát xuất huyết

Chảy máu trở lại nếu nguyên nhân chưa được điều trị triệt để.

Tử vong

Xuất huyết tiêu hóa nặng có thể dẫn đến tử vong nếu không xử trí kịp thời.

Điều trị

1

Đánh giá và hồi sức cấp cứu

Ổn định huyết động, truyền dịch, truyền máu nếu cần thiết.

2

Nội soi chẩn đoán và điều trị

Xác định vị trí chảy máu và can thiệp cầm máu qua nội soi.

3

Dùng thuốc

Sử dụng thuốc ức chế tiết acid, thuốc co mạch hoặc thuốc điều trị nguyên nhân.

4

Phẫu thuật hoặc can thiệp mạch

Áp dụng khi điều trị nội khoa và nội soi không kiểm soát được chảy máu.

Phòng ngừa

Kiểm soát bệnh lý nền
Điều trị tốt các bệnh dạ dày, gan, viêm đại tràng để ngăn ngừa xuất huyết.
Hạn chế dùng thuốc gây loét
Tránh hoặc sử dụng thuốc NSAIDs, aspirin đúng chỉ định và có biện pháp bảo vệ dạ dày.
Khám sức khỏe định kỳ
Phát hiện sớm các tổn thương tiêu hóa để can thiệp kịp thời.
Chế độ ăn uống lành mạnh
Ăn đủ dinh dưỡng, tránh rượu bia, thuốc lá và thực phẩm gây kích ứng dạ dày.

Câu hỏi thường gặp

Xuất huyết tiêu hóa có nguy hiểm không?

Xuất huyết tiêu hóa có thể nguy hiểm, thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được xử trí kịp thời và đúng cách.

Làm thế nào để phát hiện sớm xuất huyết tiêu hóa?

Chú ý các dấu hiệu như nôn ra máu, đi ngoài phân đen, mệt mỏi, nên đi khám ngay khi có triệu chứng.

Có thể phòng ngừa xuất huyết tiêu hóa không?

Có thể phòng ngừa bằng cách kiểm soát bệnh lý, hạn chế thuốc gây loét và duy trì lối sống lành mạnh.

Bài viết liên quan ( bài)