Trang chủ Bệnh lý Sa sút trí tuệ
🩺

Sa sút trí tuệ

Thông tin tổng quan về bệnh Sa sút trí tuệ

Tổng quan bệnh sa sút trí tuệ

Định nghĩa
Sa sút trí tuệ là hội chứng suy giảm chức năng nhận thức tiến triển, ảnh hưởng đến trí nhớ, tư duy, khả năng thực hiện các hoạt động hằng ngày.
Đối tượng
Thường gặp ở người lớn tuổi, đặc biệt trên 65 tuổi, nhưng cũng có thể xuất hiện ở người trẻ do nguyên nhân khác.
Chẩn đoán
Dựa trên đánh giá lâm sàng, test nhận thức, xét nghiệm máu, hình ảnh học não và loại trừ các nguyên nhân khác.
Tiên lượng
Tiến triển chậm hay nhanh tùy loại, không thể hồi phục hoàn toàn nhưng quản lý tốt giúp cải thiện chất lượng cuộc sống.

Phân loại bệnh

Sa sút trí tuệ Alzheimer

Loại phổ biến nhất, do tích tụ các mảng amyloid và đám rối thần kinh trong não.

Sa sút trí tuệ mạch máu

Do tổn thương mạch máu não gây thiếu máu, thường liên quan đột quỵ hoặc bệnh mạch máu nhỏ.

Sa sút trí tuệ thể Lewy

Liên quan đến các thể Lewy tích tụ trong tế bào thần kinh, gây rối loạn nhận thức và vận động.

Sa sút trí tuệ frontotemporal

Ảnh hưởng chủ yếu vùng trán và thái dương, gây thay đổi hành vi và ngôn ngữ.

Triệu chứng

Suy giảm trí nhớ
Khó nhớ thông tin mới, quên tên, sự kiện gần đây.
Khó khăn trong suy nghĩ và lập kế hoạch
Gặp khó khăn khi xử lý vấn đề, quyết định hoặc tập trung.
Rối loạn ngôn ngữ
Khó tìm từ, nói lắp hoặc hiểu lời nói.
Thay đổi hành vi và tính cách
Cáu gắt, trầm cảm, lo lắng hoặc mất hứng thú với hoạt động.
Mất phương hướng
Lạc đường trong môi trường quen thuộc, không nhận biết địa điểm hoặc thời gian.
Khó khăn trong vận động
Đi lại không vững, run tay hoặc mất phối hợp động tác.

Yếu tố nguy cơ

Tuổi cao
Nguy cơ tăng theo tuổi, đặc biệt trên 65 tuổi.
Cao
Tiền sử gia đình
Người thân có tiền sử sa sút trí tuệ hoặc bệnh Alzheimer.
Trung bình
Bệnh tim mạch và đột quỵ
Tăng nguy cơ do ảnh hưởng đến mạch máu não.
Trung bình
Lối sống không lành mạnh
Hút thuốc, chế độ ăn không cân đối, ít vận động.
Trung bình
Chấn thương sọ não
Tổn thương não do tai nạn có thể làm tăng nguy cơ.
Thấp

Biến chứng

Mất khả năng tự chăm sóc

Khó tự ăn uống, vệ sinh cá nhân, cần người giúp đỡ.

Rối loạn hành vi

Lo âu, trầm cảm, hoang tưởng hoặc kích động.

Biến chứng sức khỏe do bất động

Loét tỳ đè, viêm phổi do nằm lâu, nhiễm trùng tiết niệu.

Nguy cơ ngã và chấn thương

Do mất thăng bằng và suy giảm nhận thức.

Điều trị

1

Quản lý triệu chứng

Sử dụng thuốc giúp cải thiện trí nhớ và chức năng nhận thức.

2

Điều trị các vấn đề kèm theo

Kiểm soát huyết áp, tiểu đường, trầm cảm và rối loạn giấc ngủ.

3

Hỗ trợ tâm lý và xã hội

Tư vấn, hỗ trợ gia đình và cải thiện chất lượng cuộc sống người bệnh.

4

Phục hồi chức năng

Vận động trị liệu, kích thích nhận thức để duy trì khả năng hoạt động.

Phòng ngừa

Duy trì lối sống lành mạnh
Ăn uống cân bằng, vận động thường xuyên, duy trì cân nặng hợp lý.
Quản lý bệnh mạn tính
Kiểm soát huyết áp, tiểu đường, cholesterol để bảo vệ mạch máu não.
Rèn luyện trí não
Tham gia các hoạt động kích thích tư duy, học hỏi điều mới.
Tránh chấn thương đầu
Đeo bảo hiểm, cẩn thận khi vận động để giảm nguy cơ tổn thương não.

Câu hỏi thường gặp

Sa sút trí tuệ có chữa khỏi được không?

Hiện chưa có thuốc chữa khỏi hoàn toàn, nhưng điều trị sớm giúp làm chậm tiến triển và cải thiện chất lượng cuộc sống.

Làm thế nào để phát hiện sớm sa sút trí tuệ?

Quan sát các dấu hiệu suy giảm trí nhớ, khó khăn trong sinh hoạt, nên khám chuyên khoa khi nghi ngờ.

Người có tiền sử gia đình bị sa sút trí tuệ cần làm gì?

Nên duy trì lối sống lành mạnh, kiểm tra sức khỏe định kỳ và theo dõi sớm các dấu hiệu thay đổi nhận thức.

Bài viết liên quan ( bài)