Trang chủ Bệnh lý Quai bị
🩺

Quai bị

Thông tin tổng quan về bệnh Quai bị

Tổng quan bệnh quai bị

Định nghĩa
Quai bị là bệnh nhiễm trùng do virus quai bị (virus ức chế), thường gây viêm tuyến nước bọt mang tai và có thể ảnh hưởng đến nhiều cơ quan khác.
Đối tượng
Trẻ em và người trẻ tuổi chưa tiêm vaccine hoặc chưa mắc bệnh trước đó, đặc biệt ở độ tuổi học đường.
Chẩn đoán
Dựa trên triệu chứng lâm sàng, khám túi, xét nghiệm huyết thanh phát hiện kháng thể IgM hoặc PCR phát hiện virus.
Tiên lượng
Phần lớn bệnh tự khỏi sau 1-2 tuần, nhưng có thể xảy ra biến chứng nghiêm trọng nếu không được điều trị kịp thời.

Phân loại bệnh

Quai bị điển hình

Viêm tuyến nước bọt mang tai đơn thuần, gây sưng, đau hạch và sốt nhẹ.

Quai bị biến chứng

Có thể kèm theo viêm tinh hoàn, viêm buồng trứng, viêm tụy hoặc viêm thần kinh trung ương.

Quai bị thể ánh nhiễm

Bệnh tiến triển nhẹ hoặc không có triệu chứng rõ rệt nhưng vẫn có thể lây nhiễm.

Quai bị ở người tiêm vaccine

Hiếm gặp, thường nhẹ hơn và biến chứng thấp hơn so với người không tiêm.

Triệu chứng

Sưng đau tuyến mang tai
Sưng to, đau, đỏ vùng tuyến nước bọt mang tai, thường là triệu chứng đặc trưng nhất.
Sốt nhẹ đến vừa
Thường kèm theo công mình mệt mỏi, đau đầu.
Đau cơ, mỏi mệt
Cảm giác uể oải, đau nhức cơ thể trong giai đoạn cấp.
Viêm tinh hoàn
Sưng, đau một hoặc cả hai bên tinh hoàn, thường xảy ra ở nam giới sau dậy thì.
Đau bụng, buồn nôn
Do biến chứng viêm tụy hoặc viêm buồng trứng ở nữ giới.
Triệu chứng thần kinh
Hiếm gặp, gồm viêm não, viêm màng não với đau đầu, nôn mửa, rối loạn ý thức.

Yếu tố nguy cơ

Chưa tiêm vaccine
Người chưa được tiêm vaccine quai bị hoặc tiêm chưa đủ liều.
Cao
Tuổi từ 5-15
Lứa tuổi thường mắc quai bị nhiều nhất, đặc biệt trẻ học đường.
Cao
Tiếp xúc với người bệnh
Lây qua đường hô hấp hoặc tiếp xúc gần với người nhiễm bệnh.
Cao
Hệ miễn dịch yếu
Người suy giảm miễn dịch có nguy cơ bệnh nặng hơn và biến chứng cao hơn.
Trung bình
Tuổi dậy thì
Nam giới tuổi dậy thì có nguy cơ viêm tinh hoàn cao hơn.
Trung bình

Biến chứng

Viêm tinh hoàn

Sưng, đau tinh hoàn, có thể gây teo tinh hoàn và ảnh hưởng khả năng sinh sản.

Viêm buồng trứng

Gây đau bụng, rối loạn kinh nguyệt ở nữ giới.

Viêm tụy

Đau bụng dữ dội, buồn nôn, nôn do tụy bị viêm.

Viêm thần kinh trung ương

Viêm não, viêm màng não, có thể đe dọa tính mạng nếu không điều trị kịp thời.

Vô sinh

Hiếm gặp nhưng có thể xảy ra sau biến chứng viêm tinh hoàn nặng.

Điều trị

1

Nghỉ ngơi hợp lý

Người bệnh cần nghỉ ngơi, hạn chế vận động đặc biệt nếu có viêm tinh hoàn hoặc biến chứng.

2

Giảm đau, hạ sốt

Sử dụng thuốc giảm đau, hạ sốt như paracetamol theo hướng dẫn của bác sĩ.

3

Chăm sóc hỗ trợ

Chườm lạnh vùng sưng, vệ sinh sạch sẽ, uống đủ nước, dinh dưỡng hợp lý.

4

Theo dõi biến chứng

Khám định kỳ để phát hiện sớm biến chứng và điều trị kịp thời.

Phòng ngừa

Tiêm vaccine đầy đủ
Tiêm vaccine quai bị theo lịch tiêm chủng quốc gia để phòng bệnh.
Tránh tiếp xúc với người bệnh
Hạn chế tiếp xúc gần với người nghi ngờ hoặc đã mắc quai bị.
Vệ sinh cá nhân
Rửa tay thường xuyên và sử dụng khăn mặt riêng khi bị bệnh.
Tăng cường sức khỏe
Ăn uống đầy đủ dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lý, vận động đều đặn.

Câu hỏi thường gặp

Quai bị là bệnh gì?

Quai bị là bệnh nhiễm trùng do virus, gây viêm tuyến nước bọt mang tai và có thể ảnh hưởng đến nhiều cơ quan khác.

Bệnh quai bị có nguy hiểm không?

Nếu phát hiện sớm và điều trị đúng cách thường khỏi, nhưng nếu có biến chứng như viêm tinh hoàn hoặc viêm não có thể nguy hiểm.

Làm sao phòng ngừa quai bị?

Tiêm vaccine đúng lộ trình, giúp tăng cường vệ sinh cá nhân và hạn chế tiếp xúc với người bệnh.

Bài viết liên quan ( bài)