Trang chủ Bệnh lý Đái tháo nhạt
🩺

Đái tháo nhạt

Thông tin tổng quan về bệnh Đái tháo nhạt

Tổng quan bệnh đái tháo nhạt

Định nghĩa
Đái tháo nhạt là rối loạn chuyển hóa gây mất cân bằng nước trong cơ thể do thiếu hụt hormon chống bài niệu (ADH) hoặc thận không đáp ứng với ADH, dẫn đến tiểu nhiều, khát nước và mất nước.
Đối tượng
Có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, bao gồm cả trẻ em và người lớn, không phân biệt giới tính.
Chẩn đoán
Dựa trên triệu chứng lâm sàng, xét nghiệm nước tiểu, đo áp lực thẩm thấu máu và nước tiểu, thử nghiệm nhịn tiểu và xét nghiệm hormon ADH.
Tiên lượng
Nếu được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể kiểm soát tốt; nếu không, có thể dẫn đến mất nước nghiêm trọng và các biến chứng nguy hiểm.

Phân loại bệnh

Đái tháo nhạt trung ương

Do thiếu hormone ADH tiết ra từ tuyến yên sau, thường do tổn thương hoặc bệnh lý vùng hạ đồi - tuyến yên.

Đái tháo nhạt thận

Do thận mất khả năng đáp ứng với hormone ADH mặc dù hormone này được tiết đầy đủ.

Đái tháo nhạt thai kỳ

Xảy ra trong thai kỳ do enzyme gây phá hủy ADH do nhau thai tiết ra.

Đái tháo nhạt do tâm lý

Tiểu nhiều do nguyên nhân tâm lý, không liên quan đến hormone ADH hay chức năng thận.

Triệu chứng

Tiểu nhiều
Số lượng nước tiểu lớn, có thể lên đến 3-20 lít/ngày.
Khát nước nhiều
Luôn cảm thấy khát, uống nhiều nước liên tục để bù nước mất đi.
Mệt mỏi, yếu cơ
Do mất nước và điện giải gây ra cảm giác uể oải, yếu sức.
Da khô, môi nứt nẻ
Biểu hiện do mất nước kéo dài.
Tiểu đêm nhiều lần
Người bệnh thường phải thức dậy nhiều lần để đi tiểu vào ban đêm.
Đau đầu, lú lẫn
Có thể xảy ra khi mất nước nặng hoặc rối loạn điện giải.
Giảm cân
Do mất nước liên tục nếu không được bổ sung đầy đủ.

Yếu tố nguy cơ

Tổn thương vùng hạ đồi - tuyến yên
Chấn thương, phẫu thuật hoặc khối u gây thiếu hụt ADH
Cao
Bệnh thận mạn tính
Trung bình
Thai kỳ
Sự phá hủy ADH do enzyme từ nhau thai
Trung bình
Mất cân bằng điện giải
Gây ảnh hưởng chức năng thận và hormone ADH
Trung bình
Sử dụng thuốc
Một số thuốc như lithium có thể gây đái tháo nhạt thận
Trung bình

Biến chứng

Mất nước nghiêm trọng

Gây sốc, rối loạn ý thức, thậm chí tử vong nếu không được bù nước kịp thời.

Rối loạn điện giải

Mất cân bằng natri và các khoáng chất có thể gây co giật, rối loạn nhịp tim.

Tổn thương thận

Do làm việc quá tải khi phải đào thải lượng nước lớn kéo dài.

Ảnh hưởng thần kinh

Nguy cơ hôn mê, lú lẫn do mất nước và rối loạn điện giải nặng.

Điều trị

1

Bù nước và điện giải

Uống đủ nước và bổ sung điện giải để tránh mất nước và rối loạn điện giải.

2

Dùng thuốc Desmopressin

Thay thế hormon ADH cho đái tháo nhạt trung ương.

3

Điều chỉnh nguyên nhân

Điều trị bệnh lý nền như tổn thương tuyến yên, ngừng thuốc gây bệnh, xử lý thai kỳ.

4

Theo dõi lâu dài

Giám sát triệu chứng, cân bằng nước điện giải và tái khám định kỳ.

Phòng ngừa

Phòng tránh tổn thương vùng hạ đồi
Cẩn trọng trong phẫu thuật, chấn thương vùng đầu.
Kiểm soát bệnh thận
Điều trị kịp thời và theo dõi các bệnh thận mãn tính.
Theo dõi thai kỳ
Khám thai định kỳ để phát hiện sớm đái tháo nhạt thai kỳ.
Hạn chế sử dụng thuốc gây hại thận
Tránh dùng thuốc như lithium nếu không cần thiết hoặc theo chỉ định bác sĩ.

Câu hỏi thường gặp

Đái tháo nhạt có chữa khỏi hoàn toàn được không?

Đái tháo nhạt trung ương thường được kiểm soát tốt bằng thuốc Desmopressin, nhưng cần điều trị lâu dài; một số trường hợp thận không hồi phục hoàn toàn.

Đái tháo nhạt có gây nguy hiểm không?

Nếu không điều trị kịp thời, đái tháo nhạt có thể gây mất nước nghiêm trọng, rối loạn điện giải và các biến chứng nguy hiểm.

Làm thế nào để phân biệt đái tháo nhạt với tiểu nhiều do nguyên nhân khác?

Bác sĩ sẽ dựa vào xét nghiệm nước tiểu, đo áp lực thẩm thấu và thử nghiệm nhịn tiểu để chẩn đoán chính xác đái tháo nhạt.

Bài viết liên quan ( bài)