Trang chủ Bệnh lý Còi xương
🩺

Còi xương

Thông tin tổng quan về bệnh Còi xương

Tổng quan bệnh còi xương

Định nghĩa
Còi xương là bệnh lý do thiếu hụt vitamin D, canxi hoặc phosphate, dẫn đến xương mềm, biến dạng và phát triển không bình thường ở trẻ em.
Đối tượng
Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, đặc biệt trẻ bú mẹ hoàn toàn, sống ở vùng thiếu ánh sáng mặt trời hoặc có chế độ dinh dưỡng không đủ vitamin D và canxi.
Chẩn đoán
Dựa trên triệu chứng lâm sàng, hình ảnh X-quang xương, xét nghiệm máu đo nồng độ canxi, phosphate, vitamin D và phosphatase kiềm.
Tiên lượng
Điều trị sớm giúp hồi phục chức năng xương, ngăn ngừa biến dạng nặng và các biến chứng lâu dài, tiên lượng tốt nếu tuân thủ điều trị.

Phân loại bệnh

Còi xương do thiếu vitamin D

Do thiếu ánh sáng mặt trời hoặc hấp thu kém vitamin D từ thức ăn.

Còi xương do thiếu canxi

Thiếu hụt canxi trong chế độ ăn hoặc do rối loạn chuyển hóa canxi.

Còi xương do thiếu phosphate

Do mất phosphate qua thận hoặc rối loạn chuyển hóa phosphate.

Còi xương bẩm sinh

Liên quan đến các rối loạn di truyền ảnh hưởng đến chuyển hóa vitamin D hoặc khoáng chất xương.

Triệu chứng

Biến dạng xương
Xương chân vòng kiềng, đầu to, ngực biến dạng hoặc cong vẹo cột sống.
Chậm phát triển
Trẻ chậm biết lẫy, ngồi, đứng, đi so với lứa tuổi.
Đau xương và cơ
Đau nhức xương, cơ yếu, khó chịu khi vận động.
Co giật do hạ canxi máu
Có thể xuất hiện ở trẻ nhỏ khi canxi máu giảm nặng.
Bướu trán và thóp rộng
Đầu có các điểm mềm, thóp rộng hơn bình thường.
Răng mọc muộn hoặc bất thường
Răng mọc chậm, men răng kém phát triển.

Yếu tố nguy cơ

Thiếu ánh sáng mặt trời
Sống trong nhà nhiều, ít tiếp xúc ánh nắng
Cao
Chế độ dinh dưỡng thiếu vitamin D và canxi
Ăn uống không đủ dưỡng chất cần thiết cho xương
Cao
Bú mẹ hoàn toàn lâu dài
Trẻ bú mẹ mà không bổ sung vitamin D
Trung bình
Rối loạn chuyển hóa vitamin D
Các bệnh bẩm sinh hoặc bệnh lý ảnh hưởng chuyển hóa vitamin D
Trung bình
Bệnh thận mạn tính
Gây giảm tái hấp thu phosphate, ảnh hưởng đến xương
Trung bình
Tuổi sơ sinh và trẻ nhỏ
Thời kỳ xương phát triển nhanh dễ thiếu hụt dưỡng chất
Cao

Biến chứng

Biến dạng xương vĩnh viễn

Xương cong, chân vòng kiềng, ảnh hưởng chức năng vận động.

Suy dinh dưỡng và chậm phát triển

Ảnh hưởng tăng trưởng toàn diện và phát triển thể chất.

Co giật do hạ canxi máu

Co thắt cơ, có thể đe dọa tính mạng nếu không xử trí kịp.

Loãng xương và gãy xương

Xương yếu dễ gãy khi va chạm nhẹ.

Rối loạn phát triển răng

Răng mọc muộn, men răng kém, dễ sâu răng.

Điều trị

1

Bổ sung vitamin D và canxi

Dùng thuốc bổ sung vitamin D và canxi theo chỉ định của bác sĩ

2

Điều chỉnh chế độ dinh dưỡng

Ăn đủ các thực phẩm giàu canxi và vitamin D, tăng cường ánh sáng mặt trời

3

Điều trị các biến chứng

Phục hồi chức năng vận động, xử trí co giật và biến dạng xương nếu cần

4

Theo dõi và tái khám định kỳ

Đánh giá đáp ứng điều trị, điều chỉnh liều và phòng ngừa tái phát

Phòng ngừa

Bổ sung vitamin D cho trẻ sơ sinh
Dùng vitamin D liều phù hợp trong 6 tháng đầu và kéo dài theo hướng dẫn
Tăng cường ánh sáng mặt trời
Cho trẻ tiếp xúc ánh nắng nhẹ vào buổi sáng để tổng hợp vitamin D
Chế độ ăn đủ canxi và dinh dưỡng
Ăn các thực phẩm giàu canxi như sữa, cá, trứng, rau xanh
Theo dõi sức khỏe định kỳ
Khám sức khỏe và xét nghiệm khi có dấu hiệu nghi ngờ còi xương

Câu hỏi thường gặp

Bệnh còi xương có chữa khỏi hoàn toàn được không?

Còi xương nếu được phát hiện và điều trị kịp thời thường hồi phục tốt, tránh được biến dạng và di chứng lâu dài.

Trẻ bú mẹ có cần bổ sung vitamin D không?

Cần bổ sung vitamin D cho trẻ bú mẹ hoàn toàn để phòng còi xương, theo hướng dẫn của bác sĩ.

Làm thế nào để phòng ngừa còi xương cho trẻ?

Cho trẻ tiếp xúc ánh nắng, bổ sung vitamin D và canxi đầy đủ, ăn uống cân đối và khám sức khỏe định kỳ.

Bài viết liên quan ( bài)