Tổng quan bệnh tuyến giáp

Định nghĩa

Bệnh tuyến giáp là nhóm rối loạn liên quan đến tuyến giáp ở cổ, gồm bệnh lành tính (bướu cổ, viêm giáp, nang) và ác tính (ung thư tuyến giáp).

Đối tượng

Người trưởng thành, phụ nữ có nguy cơ cao hơn, đặc biệt sau 30 tuổi hoặc có tiền sử gia đình mắc bệnh tuyến giáp.

Chẩn đoán

Khám lâm sàng, siêu âm tuyến giáp, xét nghiệm hormone, sinh thiết khi nghi ngờ.

Tiên lượng

Phát hiện sớm giúp điều trị hiệu quả, đặc biệt với ung thư tuyến giáp giai đoạn đầu.

Phân loại bệnh

Bướu cổ lành tính

Tuyến giáp to ra nhưng không ác tính, thường gặp ở phụ nữ trẻ và trung niên.

Viêm tuyến giáp

Gây đau, sưng và thay đổi hormone, có thể cấp tính hoặc mạn tính.

Nang tuyến giáp

Ổ chứa dịch, thường là lành tính nhưng cần theo dõi nếu lớn dần.

Ung thư tuyến giáp

Dạng ác tính nguy hiểm, cần phát hiện sớm để điều trị hiệu quả.

Triệu chứng

Sưng cổ

Có khối u hoặc bướu nổi ở cổ

Thay đổi cân nặng

Tăng hoặc giảm cân bất thường do rối loạn hormone

Mệt mỏi, yếu cơ

Cảm giác mệt mỏi kéo dài, cơ yếu, khó vận động

Nhịp tim bất thường

Tim đập nhanh hoặc chậm, hồi hộp

Thay đổi giọng nói

Khàn tiếng hoặc khó nói nếu bướu chèn ép

Rối loạn tiêu hóa

Táo bón hoặc tiêu chảy do hormone tuyến giáp

Yếu tố nguy cơ

Tiền sử gia đình

Có người thân mắc bệnh tuyến giáp

Cao

Tuổi > 30

Nguy cơ tăng theo tuổi, phụ nữ đặc biệt cao

Cao

Thiếu i-ốt

Gây bướu cổ, rối loạn hormone

Trung bình

Xạ trị vùng cổ

Tiếp xúc tia xạ tăng nguy cơ ung thư tuyến giáp

Trung bình

Biến chứng

Khó thở, nuốt

Bướu lớn chèn ép khí quản hoặc thực quản

Rối loạn hormone

Thiếu hoặc thừa hormone tuyến giáp gây ảnh hưởng cơ thể

Ung thư lan

Trường hợp ác tính có thể di căn

Ảnh hưởng tâm lý

Lo âu, stress do bệnh kéo dài

Điều trị

Theo dõi

Áp dụng với bướu lành tính nhỏ, không gây triệu chứng.

Dùng thuốc

Điều chỉnh hormone hoặc giảm viêm, hỗ trợ chức năng tuyến giáp.

Phẫu thuật

Loại bỏ bướu lớn hoặc nghi ngờ ác tính.

Điều trị ung thư

Phẫu thuật kết hợp i-ốt phóng xạ hoặc liệu pháp hormone.

Phòng ngừa

Khám định kỳ

Siêu âm và xét nghiệm hormone định kỳ

Bổ sung i-ốt

Ăn muối i-ốt hoặc thực phẩm giàu i-ốt

Lối sống lành mạnh

Ăn uống cân bằng, tập thể dục, tránh stress

Tránh xạ trị không cần thiết

Giảm nguy cơ tổn thương tuyến giáp

Câu hỏi thường gặp

Bướu tuyến giáp lành tính có nguy hiểm không?

Hầu hết là lành tính, nhưng cần theo dõi định kỳ để phát hiện biến chứng.

Khi nào cần phẫu thuật?

Khi bướu lớn chèn ép, gây khó thở, nuốt hoặc nghi ngờ ung thư.

Ung thư tuyến giáp có chữa được không?

Phát hiện sớm có khả năng điều trị rất cao, tỷ lệ sống lâu tốt.

Bệnh tuyến giáp - nội tiết cổ