Tổng quan bệnh Bạch cầu mạn

Định nghĩa

Bạch cầu mạn là bệnh lý ung thư máu đặc trưng bởi sự tăng sinh bất thường và tích tụ dần dần của các tế bào bạch cầu chưa trưởng thành trong tủy xương và máu ngoại vi.

Đối tượng

Thường gặp ở người trưởng thành và người cao tuổi, có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi nhưng hiếm hơn ở trẻ em.

Chẩn đoán

Dựa trên khám lâm sàng, xét nghiệm công thức máu, sinh thiết tủy xương, và các kỹ thuật phân tích tế bào, phân tử để xác định loại tế bào và đột biến gen.

Tiên lượng

Tiên lượng phụ thuộc vào loại bạch cầu mạn, độ tuổi, thể trạng người bệnh và đáp ứng điều trị; phát hiện sớm giúp cải thiện hiệu quả điều trị và kéo dài thời gian sống.

Phân loại bệnh

Bạch cầu mạn dòng tủy (CML)

Bệnh đặc trưng bởi tăng sinh tế bào dòng tủy, thường liên quan đến đột biến gen BCR-ABL.

Bạch cầu mạn dòng lympho (CLL)

Bệnh phát triển từ tế bào lympho B, tiến triển chậm, thường gặp ở người già.

Bạch cầu mạn không điển hình

Nhóm các loại bạch cầu mạn ít gặp hơn, bao gồm các thể bệnh đặc biệt với đặc điểm lâm sàng và sinh học khác nhau.

Bạch cầu mạn biến thể

Giai đoạn tiến triển hoặc biến đổi ác tính từ các thể bạch cầu mạn ban đầu.

Triệu chứng

Mệt mỏi kéo dài

Cảm giác yếu, uể oải do thiếu máu hoặc chức năng miễn dịch suy giảm.

Sốt kéo dài không rõ nguyên nhân

Do nhiễm trùng tái phát hoặc tình trạng viêm trong cơ thể.

Sưng hạch bạch huyết

Phát hiện hạch to ở cổ, nách hoặc bẹn do tế bào ung thư tích tụ.

Đau hoặc cảm giác đầy bụng

Do gan, lách to chèn ép các cơ quan lân cận.

Dễ chảy máu hoặc bầm tím

Xuất huyết dưới da hoặc chảy máu cam do giảm tiểu cầu.

Giảm cân không rõ nguyên nhân

Mất cân nặng do ảnh hưởng của bệnh toàn thân.

Đổ mồ hôi ban đêm

Hiện tượng đổ mồ hôi nhiều vào ban đêm không do môi trường.

Yếu tố nguy cơ

Tuổi cao

Nguy cơ tăng theo tuổi, thường gặp ở người trên 50 tuổi.

Cao

Tiếp xúc phóng xạ

Tiếp xúc với bức xạ ion hóa làm tăng nguy cơ phát triển bạch cầu mạn.

Cao

Tiếp xúc hóa chất độc hại

Tiếp xúc lâu dài với benzen và các hóa chất công nghiệp khác.

Trung bình

Tiền sử gia đình

Nguy cơ tăng nhẹ nếu người thân trong gia đình mắc bệnh ung thư máu.

Trung bình

Biến chứng

Biến đổi thành giai đoạn cấp

Bệnh tiến triển nhanh, tế bào ác tính tăng mạnh, khó kiểm soát.

Nhiễm trùng nặng

Suy giảm miễn dịch làm tăng nguy cơ nhiễm trùng đe dọa tính mạng.

Xuất huyết nghiêm trọng

Giảm tiểu cầu gây chảy máu tự phát hoặc kéo dài.

Suy tủy xương

Giảm sản xuất tế bào máu bình thường dẫn đến thiếu máu, nhiễm trùng và chảy máu.

Điều trị

Điều trị thuốc đặc hiệu

Sử dụng thuốc ức chế tyrosine kinase (TKI) đối với CML hoặc các thuốc hóa trị phù hợp với từng loại bạch cầu mạn.

Hóa trị liệu

Áp dụng thuốc hóa chất để tiêu diệt tế bào ung thư, thường phối hợp với các liệu pháp khác.

Cấy ghép tế bào gốc

Phương pháp điều trị triệt để cho một số trường hợp với khả năng tái tạo tủy xương khỏe mạnh.

Hỗ trợ chăm sóc

Quản lý triệu chứng, truyền máu, điều trị nhiễm trùng và theo dõi lâu dài sau điều trị.

Phòng ngừa

Tránh tiếp xúc phóng xạ

Hạn chế tiếp xúc với nguồn bức xạ ion hóa không cần thiết.

Giảm tiếp xúc hóa chất độc hại

Sử dụng bảo hộ lao động khi làm việc với các hóa chất công nghiệp.

Kiểm tra sức khỏe định kỳ

Phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường về máu.

Duy trì lối sống lành mạnh

Chế độ ăn cân bằng, tập thể dục và hạn chế stress.

Câu hỏi thường gặp

Bạch cầu mạn có chữa khỏi hoàn toàn được không?

Bệnh có thể kiểm soát tốt và kéo dài thời gian sống nhờ điều trị hiện đại, nhưng hoàn toàn khỏi hoàn toàn còn phụ thuộc vào loại bệnh và đáp ứng điều trị.

Bệnh bạch cầu mạn có lây không?

Bạch cầu mạn không phải là bệnh truyền nhiễm nên không lây từ người sang người.

Người bệnh cần lưu ý gì khi điều trị?

Tuân thủ phác đồ điều trị, tái khám định kỳ và báo ngay các triệu chứng bất thường cho bác sĩ.

Bạch cầu mạn